1800 tot 1900, de tijd van Van den Bogaerde

De erfgenamen van de familie Speelman bieden het kasteel met het landgoed in 1826 te koop aan. Op een schilderij (detail hierboven) in het kasteel is goed te zien hoe het eruit zag rond 1800. Pas in 1834 meldt zich een serieuze koper. Het is de Belg André baron van den Bogaerde van Terbrugge die in 1830 is benoemd tot Gouverneur van de Koning in Brabant dat zich toen nog uitstrekte tot aan Brussel.

André baron van den Bogaerde van Terbrugge

André baron van den Bogaerde van Terbrugge

Gebiologeerd door de rijke historie, besluit hij het kasteel met landerijen te kopen. Hij betaalt er 72.500 gulden voor. Samen met zijn vrouw Eugénie Papejans van Morchoven genaamd Van der Strepen en hun kinderen Amedée, Louis en Alberic wordt hij de bewoner van Kasteel Heeswijk. Een nieuwe bloeiperiode voor Kasteel Heeswijk breekt aan. Het kasteel wordt gerestaureerd en uitgebreid met een nieuwe vleugel en toren. Het geheel krijgt een romantisch aanzien.

Hoewel Kasteel Heeswijk niet z’n werkpaleis is, is het aannemelijk dat hij er vaak verblijft en er vandaar uit ook z’n werk doet. Als André van den Bogaerde in 1855 overlijdt, is hij al 12 jaar weduwnaar. Hij laat hij z’n kinderen een omvangrijke erfenis na. Naast de landgoederen in de directe nabijheid, waartoe ook Kasteel Nemelaer behoort, maakt een onvoorstelbare verzameling kunstschatten deel uit van de erfenis.

Kasteel Heeswijk 1840

Kasteel Heeswijk, ca.1840

De visie van de baron op kunst en status vindt later z’n weerslag in de verzamelwoede van z’n erfgenamen. De levensstijl van zijn oudste zoon Amedée, gehuwd met Ottelina van Tuyll van Serooskerken en kamerheer bij Koning Willem II, past daar niet zo bij. Jarenlang houdt zijn vader hem de hand boven het hoofd. Maar na diens overlijden, besluit de familie broer Amedée vanwege torenhoge schulden uit te kopen en te onterven.

De andere zonen Louis en Alberic bouwen het kasteel verder uit om vooral de grote verzameling kunstvoorwerpen te kunnen herbergen. Ook het interieur wordt verfraaid, alles om het kasteel een ‘grandeur’ te geven die past bij de erudiete status die de familie Van den Bogaerde voor ogen heeft. De bijnaam ‘Musée de Bogaerde’ is niet onterecht en de verzameling geniet internationale faam. Het wordt vergeleken met het Parijse ‘Musée de Cluny’.

Kasteel Heeswijk, ca.1900

Kasteel Heeswijk, ca.1900

De broers overlijden kinderloos en de erfenis komt in 1895 in handen van de kleinkinderen van Amedée, Willem en Othon. Zij worden met een bizar testament opgezadeld: alles in het kasteel moet blijven zoals het is tot de jongste erfgenaam de leeftijd van tachtig zal hebben bereikt (december 1963). Tot die tijd mag het kasteel ook niet worden bewoond.

Terug naar 1700-1800. Verder naar 1900-2000.