Wat gaat er schuil achter het pleisterwerk, onder de binnenplaats en zelfs onder het water van de kasteelgracht? Bouwhistorisch onderzoek naar de voorburcht van Kasteel Heeswijk bracht een veel complexere bouwgeschiedenis aan het licht dan lange tijd werd gedacht.

Tijdens de lezing ‘Een verdwenen voorburcht herontdekt’ neemt bouwhistoricus Hein Hundertmark je mee langs verborgen bouwsporen en restanten die tijdens de restauratie kort zichtbaar werden en daarna opnieuw aan het oog verdwenen.

Verborgen geschiedenis van de voorburcht

Na de restauratie van de hoofdburcht werd in 2003-2004 ook de voorburcht van Kasteel Heeswijk gerestaureerd. Dit vormde de aanleiding voor een diepgaand bouwhistorisch onderzoek. Een belangrijke vraag stond daarbij centraal: klopt het beeld van de bouwgeschiedenis zoals dat tot dan toe in de bestaande literatuur werd beschreven?

Tijdens de restauratiewerkzaamheden werd de voorburcht zelf als historisch document onderzocht. Bouwsporen en restanten werden nauwkeurig bestudeerd en vastgelegd. Daaruit kwam een tot dan toe onbekende en verrassend complexe bouwgeschiedenis naar voren.

Restanten die weer verdwenen

Bijzonder zijn de delen van de vroegere voorburcht die tijdens de werkzaamheden slechts korte tijd zichtbaar waren. Na het onderzoek verdwenen ze opnieuw achter het pleisterwerk, onder het plaveisel van de binnenplaats en het groen van de binnentuin. Andere restanten bevinden zich zelfs onder de waterspiegel van de kasteelgracht.

Tijdens de lezing laat Hein Hundertmark zien wat deze verborgen bouwsporen vertellen over het vroegere Kasteel Heeswijk. Ze maken duidelijk dat de voorburcht ooit een veel omvangrijkere bouwkundige uitstraling had. Wat we tegenwoordig als middeleeuwse bouwmassa zien, vormt slechts een bescheiden restant van wat hier in het verleden heeft gestaan.

Over Hein Hundertmark

Hein Hundertmark (1968) is bouwhistoricus en sinds 1993 werkzaam als zelfstandig onderzoeker. Hij studeerde Restauratie-medewerker in ’s-Hertogenbosch en aan de Akademie des Handwerks op Schloss Raesfeld. Sinds 2013 is hij promovendus aan de Universiteit Utrecht.

Van 2010 tot 2024 was hij daarnaast werkzaam als gemeentelijk bouwhistoricus van Utrecht. Sinds 2025 werkt hij parttime als adviseur cultuurhistorie voor de gemeente Nijmegen.

Hundertmark is lid van de Nederlandse Kastelenstichting en de internationale kastelenkundige vereniging Château Gaillard. Sinds 2021 is hij voorzitter van de Vereniging van Nederlandse Bouwhistorici.

Zijn onderzoek richtte zich de afgelopen jaren onder meer op de Valkhofburcht in Nijmegen, de stadsmuur van Zaltbommel, het Koninklijk Paleis Amsterdam, Paleis Huis ten Bosch, de Grafelijke Zalen op het Binnenhof en de Domtoren en Domkerk in Utrecht.